|
Malta Akdeniz’ in ortasında doğu-batı yönündeki geçiş noktasını koruyan özel konumu, dünyanın en korunaklı doğal limanlarına sahip oluşu ve yıl boyunca ılıman iklimi ile tarih öncesi çağlardan beri çeşitli kültürlere ait yerleşimlere sahne olmuş ve buna bağlı olarak küçük yüzölçümünden beklenmeyen tarihi zenginliğe sahip bir ülkedir. Malta'da ilk yaşam belirtileri M.Ö. 4000 yılına, Neolitik Döneme dayanmaktadır. Yeni Taş Devri insanlarının varoluş kanıtlarına Malta'nın güneyinde, Birzebbuga'nın yakınındaki Ghar Dalam mağarasında rastlanır. Arkeologlar bu bölgede daha eski devirlerden kalma geyik, hipopotam ve bodur fillerin kalıntılarını da keşfetmişlerdir. Bu kalıntılar, Malta'nın eskiden Avrupa ve Afrika kıtalarına bağlı bir kara parçası olduğunu gösterir.
Malta’ ya ilk yerleşen toplulukların Sicilya'dan geldikleri tahmin edilir. O dönemin Maltalıları binlerce yıldan sonra bile bugün hala ayakta kalabilmeyi başarmış yapılar bırakmışlardır. Araştırmacılar Ggantija'da (Gozo) bulunan tapınakların yeryüzünün en eski, tek başına ayakta durabilen abideleri olarak nitelendirmektedirler.
Restorasyon çalışmaları nedeniyle geçici olarak kapalı olan Paola'daki Hypogeum, tarih öncesi dönem mühendisliğinin olağanüstü başarısının bir göstergesi olarak, kayalardan oyulmuş odalar ve labirent geçişleriyle türünün tek yeraltı tapınağıdır.
Diğer tapınaklar Mnajdra, Hagar Qim, Tarxien görülmeye değer pek çok yer gibi Malta'nın "Kutsal Ada" oluşu teorisini doğrulamaktadır. (Kutsal Ada - tarih öncesi toplulukların ibadetlerini yerine getirdikleri bir çeşit merkez) İlk yerlilerinin yaptığı taştan tapınaklar, yeraltı mezar kompleksleri ve yalıyarlarda bittiği için gizemini koruyan araba yolları Mısır Piramitleri ve İngiltere’deki Stonehenge’ den daha eski tarihlere ait dünyanın en eski insan yapımı eserleridir.
Akdeniz’ de ticaretin ortaya çıkması sonucu konumunun ve limanlarının avantajı nedeniyle gündeme gelen Malta’ da sırası ile Fenike, Kartaca, Roma, Bizans, Arap ve İspanyol hakimiyetleri görülmüş, Antik Çağ ve Ortaçağ’ da Akdeniz havzasında hakimiyeti olan tüm milletler Malta’ ya sahip olmak istemiştir. Bunun sonucunda Malta’ nın yerli halkının savaşsız gün görmediğini söylemek abartılı olmaz. Ayrıca Malta’nın dünyanın en eskilere dayanan bilinen tarihe sahip ülkelerinden biri olmanın yanında 1964 yılından bu yana sadece 43 yıldır bağımsız olması ilginç yönlerinden biridir ve konumunun önemini yansıtır. 1522 yılında Kanuni Sultan Süleyman’ ın Rodos’ u fethetmesinin ardından buradan ayrılan St. Jean Şövalyeleri adaya yerleşmiştir. Şövalyelerin Malta’ ya olan katkıları tartışılmaz. Bunun yanında onlar da bugün Malta Şövalyeleri olarak tanınıyorlar.
Bugünkü bağımsız Malta Cumhuriyeti 1964’ te kuruluncaya kadar adaların son hakimi olan İngilizler ise günümüzde de kullanılan trafik, hukuk ve eğitim sistemlerini kazandırdılar. Bugün de İngiltere ile Malta arasında ekonomik ve sosyal işbirliği sürmekte ve Malta diğer birçok eski İngiliz sömürgesi gibi Birleşik Krallık üyesi olarak kabul ediliyor.
Geçmişteki İngiliz hakimiyeti nedeni ile Fenikece kökenli Maltaca’ nın yanında İngilizce de ülkenin iki resmi dilinden biri. Eğitim sisteminin kalitesi, Avrupa ülkelerine yakınlığı ve düzenli uçuş programları ile bir araya geldiğinde bu özelliği Malta’ nın İngilizce öğrenimi konusunda dünyanın en çok tercih edilen ülkelerinden biri olmasını sağlıyor.
Şövalyelerin yaptırdığı saraylar, surlar, kaleler ve dini yapılar bugün Malta’ nın en çok ziyaret edilen anıtları. Şövalyeler Sarayı’ nda dünyanın en zengin zırh koleksiyonunu, katedralde Caravaggio’ nun şaheser tablolarının yanında Malta Taşı ile yapılmış süslemeleri, kabartmaları ve tavan fresklerini görebilirsiniz.
Önemli Tarihler
|
• M.Ö. 4000'den önce.... |
Malta'ya ilk insanların ulaşması |
| • M.Ö. 3200 dolayları |
Dünya'nın en eski megalitik tapınaklarının
inşa edilmesi |
|
• M.Ö 800 - 480 |
Fenikeliler'in gelişi |
| • M.Ö. 480 - 218 |
Kartaca Hakimiyeti |
|
• M.Ö. 218 |
Malta'nın Doğu Roma İmparatorluğu'na katılışı |
| • M.S. 60 |
St. Paul gemi kazası ve Hıristiyanlığın ilk gelişi |
|
• M.S. 395 - 870 |
Bizans Hakimiyeti |
| • 870 |
Malta'nın Araplar tarafından fethi |
|
• 1090 |
Normanların adayı fethi |
| • 1194 - 1266 |
Almanlar (Swabians) |
| • 1266 - 1283 |
Fransızlar (Angevins) |
| • 1283 - 1412 |
İspanyollar (Aragonese) |
| • 1530 |
Adaların hakimiyetinin St. John
Şövalyelerine geçmesi |
| • 1561 |
Malta'da resmen Engizisyonun kurulması |
| • 1565 |
Büyük kuşatma |
| • 1566 |
Valletta'nın kuruluşu |
|
• 1676 |
Anatomi ve Cerrahi okulunun kuruluşu |
| • 1798 |
St. John düzeninin çöküşü Napolyon yönetimindeki
Fransa'nın Malta'ya yerleşmesi |
| • 1800 |
Fransızların teslim olması |
| • 1814 |
Malta'nın İngiliz sömürgesi olması |
| • 1819 |
Yerel hükümetin (Universita) feshedilmesi |
| • 1914 - 1918 |
I.Dünya Savaşı |
| • 1921 |
İlk Malta Parlamentosu'nun açılışı |
| • 1940 |
Malta'ya ilk hava saldırısı |
|
• 1964 |
Malta'nın bağımsızlığını ilan etmesi ve
Birleşmiş Milletler'e katılması |
| • 1974 |
Malta'nın cumhuriyet oluşu |
| • 1979 |
Son İngiliz kuvvetlerinin de adayı terk etmeleri |
| • 2004 |
Malta’nın AB üyesi olması |
|